Giáo án Lịch sử Lớp 7 - Chương 2: Trung Quốc và Ấn Độ thời trung đại - Tiết 9+10+11, Bài 4: Trung Quốc từ thế kỷ VII đến giữa thế kỷ XIX - Năm học 2023-2024 - Nguyễn Thị Bích Thủy

Nội dung tài liệu: Giáo án Lịch sử Lớp 7 - Chương 2: Trung Quốc và Ấn Độ thời trung đại - Tiết 9+10+11, Bài 4: Trung Quốc từ thế kỷ VII đến giữa thế kỷ XIX - Năm học 2023-2024 - Nguyễn Thị Bích Thủy

1. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 Ngày giảng: CHƯƠNG 2: TRUNG QUỐC VÀ ẤN ĐỘ THỜI TRUNG ĐẠI Tiết 9,10,11 BÀI 4: TRUNG QUỐC TỪ THẾ KỶ VII ĐẾN GIỮA THẾ KỶ XIX. I.Mục tiêu: 1/ Kiến thức: - Lập được sơ đồ tiến trình phát triển của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX (Các thời Đường, Tống, Nguyên, Minh, Thanh). - Nêu được những nét chính về sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường. - Mô tả đựơc sự phát triển kinh tế dưới thời Minh Thanh - Giới thiệu và nhận xét được những thành tựu chủ yếu của Văn hóa Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX (Nho giáo, sử học, kiến trúc ) -Những thành tựu lớn về văn hoá, khoa học kĩ thuật của Trung Quốc. 2. Năng lực: - Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề. - Năng lực chuyên biệt: Giải mã được các tư liệu lịch sử có trong bài học + Lập sơ đồ tiến trình phát triển của lịch sử Trung Quốc từ TK VII đến giữa TK XIX 3. Phẩm chất - Giúp HS hiểu được Trung Quốc là một quốc gia phong kến lớn, điển hình ở phương Đông đồng thời là một nước láng giềng gần gũi của Việt Nam, có ảnh hưởng không nhỏ tới quá trình phát triển lịch sử Việt Nam II. Thiết bị dạy học và học liệu - GV: Giáo án word, sách giáo khoa - HS: Sách giáo khoa, bài soạn các câu hỏi . III. Tiến trình dạy – học A. Hoạt động khởi động a. Mục tiêu: Giúp học sinh hứng thú với nội dung bài học, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới. b. Nội dung: HS trả lời các câu hỏi của GV c. Sản phẩm: Trung Quốc d. Tổ chức thực hiện - GV cho HS xem 1 số hình ảnh về đất nước Trung Quốc và đặt câu hỏi cho HS: những hình ảnh trên giúp em gợi nhớ tới đất nước nào? GV: Nguyễn Thị Bích Thủy1
2. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 - Dựa trên câu trả lười của HS GV giới thiệu bài mới: Là một trong những quốc gia ra đời sớm và phát triển nhanh. TQ đã đạt được nhiều thành tựu rực rỡ trên nhiều lĩnh vực kinh tế, chính trị thời phong kiến. Vậy bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu. B. Hoạt động hình thành kiến thức 1. Tiến trình phát triển của lịch sử Trung Quốc từ thế kỷ VII đến giữa thế kỷ XIX a. Mục tiêu: Nắm được sự thành lập phát triển suy vong của các triều đại phong kiến b. Nội dung: HS trả lời câu hỏi của GV c. Sản phẩm: Sơ đồ tiến trình phát triển của lịch sử Trung Quốc từ TK VII đến giữa TK XIX d. Tổ chức thực hiện Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học 1. Tiến trình phát triển của lịch sử tập Trung Quốc từ thế kỷ VII đến giữa HS đọc phần 1 và trả lời câu hỏi sau: thế kỷ XIX ? Lập được sơ đồ tiến trình phát triển của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX (Các thời Đường, Tống, Nguyên, Minh, Thanh). Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi thực hiện nhiệm vụ học tập Nhà Đường: 618-907 Ngũ đại: 907-960 Tống: 960- 1279 Nguyên: 1271-1368 Minh: 1368-1644 Thanh: 1644-1911 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động GV: Nguyễn Thị Bích Thủy2
3. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 - HS lần lượt trả lời các câu hỏi Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của học sinh. GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh. - Nhà Đường: 618-907 Ngũ đại: 907-960 Tống: 960-1279 Nguyên: 1271-1368 Minh: 1368- 1644 Thanh: 1644-1911 2. Trung Quốc dưới thời Đường. a. Mục tiêu: - Nắm được tổ chức bộ máy nhà nước, chính sách đối ngoại, tình hình kinh tế của thời Đường b. Nội dung: HS trả lời các câu hỏi của GV c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS d. Tổ chức hoạt động Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 2. Trung Quốc dưới thời Đường. Cả lớp chia thành 4 nhóm thoả luận về chủ đề: Trình bày những biểu hiện chính về sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường? (gợi ý về chính trị, chính sách đối ngoại, kinh tế ). Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập GV: Nguyễn Thị Bích Thủy3
4. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 -Sáng lập : Đường Cao Tổ Lý Uyên -Thời gian: Bắt đầu năm 618 và kết thúc vào năm 907 -Tóm tắt: Là một triều đại vĩ đại trong lịch sử Trung Quốc, suốt 300 năm tồn tại, ảnh hưởng nhà Đường đã lan rộng đến khắp nơi thế giới. Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động - Học sinh trình bày kết quả Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của học sinh. GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa a. Về chính trị: các kiến thức đã hình thành cho học - Bộ máy nhà nước được hoàn sinh. chỉnh mở khoa thi chọn người tài để tuyển dụng làm quan. b. Về đối ngoại. - Các hoàng đế thời Đường tiếp tục thi hành chính sách xâm lược, mở rộng lãnh thổ. 3. Sự phát triển kinh tế thời Minh - Thanh a. Mục tiêu: - Biết được nền kinh tế thời Minh Thanh có những bước phát triển như thế nào. b. Nội dung: HS trả lời câu hỏi của GV c. Sản phẩm. Câu trả lời của hs d. Tổ chức hoạt động Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 3. Sự phát triển kinh tế thời GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi. Hoàn Minh - Thanh thành bảng sau: GV: Nguyễn Thị Bích Thủy4
5. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 Nội Kinh tế thời Minh Nội dung Kinh tế thời dung Thanh Minh Thanh Nông Có những bước tiến Nông nghiệp nghiệp về kĩ thuật gieo trồng, Thủ công nghiệp diện tích trồng trọt Thương nghiệp vượt xa thời kỳ trước sản, lương lương thực Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập tăng nhiều HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV Thủ Hình thành những khuyến khích học sinh hợp tác với nhau công xưởng thủ công tương khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập nghiệp đối lớn, thuê nhiều Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động nhân công và sản - Các nhóm trình bày kết quả phẩm rất đa dạng. Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập Thương Nhiều thành thị trở nên HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả nghiệp phồn thịnh. Nhiều của học sinh. thương cảng lớn đã trở GV bổ sung phần phân tích nhận xét, thành những trung tâm đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ học buôn bán sầm uất.. tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến Đến thời Minh - thức đã hình thành cho học sinh. Thanh mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa đã xuất hiện nhưng còn nhỏ bé và chưa đủ sức tạo nên ảnh hưởng chi phối mạnh mẽ đối với nền kinh tế xã hội Trung Quốc 4. Những thành tựu chủ yếu của văn hóa Trung Quốc từ thế kỷ VII đến giữa thế kỷ XIX a. Mục tiêu: Nắm được những thành cơ bản của Trung Quốc từ TK VII đến giữa TK XIX b. Nội dung: HS trả lời các câu hỏi của GV GV: Nguyễn Thị Bích Thủy5
6. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 c. Sản phẩm: Các thành tựu về Tư tưởng, tôn giáo, sử học kiến trúc điêu khắc d. Tổ chức hoạt động Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học 4. Những thành tựu chủ yếu của văn tập hóa Trung Quốc từ thế kỷ VII đến GV chia lớp thành 4 nhóm và yêu giữa thế kỷ XIX cầu HS trả lời những câu hỏi đẻ hoàn Lĩnh Thành tựu văn hóa tiêu thành bảng sau: vực biểu + Nhóm 1: Lĩnh vực tư tưởng Tôn Tư Nho giáo đã trở thành hệ tư giáo tưởng tưởng chính thống của chế + Nhóm 2: Lĩnh vực sử học tôn giáo độ phong kiến Trung Quốc. + Nhóm 3: Lĩnh vực văn học Phật giáo tiếp tục thịnh + Nhóm 4: Lĩnh vực kiến trúc điêu hành nhất dưới thời khắc. Đường. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học Sử học Từ thời Đường, các cơ tập quan chép sử được thành HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. lập, nhiều bộ sử lớn được GV khuyến khích học sinh hợp tác ban hành. với nhau khi thực khi thực hiện Văn học Thời Đường xuất hiện nhiệm vụ học tập. nhiều nhà thơ nổi tiếng như Lĩnh vực Thành tựu văn Lý Bạch, Đỗ Phủ, Bạch Cư hóa tiêu biểu Dị. Tư tưởng tôn Từ thời Nguyên đến thời giáo Thanh xuất hiện nhiều tiểu Sử học thuyết đồ sộ, có ảnh hưởng Văn học sâu sắc đến văn học của các Kiến trúc điêu nước khác. khắc Kiến Các triều đại phong kiến đã trúc xây dựng nhiều cung điện Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động điêu cổ kính nổi tiếng với phong - HS lần lượt trả lời các câu hỏi khắc cách đặc sắc như Cố Cung, Bước 4. Đánh giá kết quả thực Viên Minh Viên, Tử Cấm hiện nhiệm vụ học tập Thành. GV: Nguyễn Thị Bích Thủy6
7. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết Những bức họa đạt tới đỉnh quả của học sinh. cao tượng Phật được chạm GV bổ sung phần phân tích nhận khắc tinh sảo, sinh động đã xét, đánh giá, kết quả thực hiện chứng tỏ sự tài hoa và sáng nhiệm vụ học tập của học sinh. tạo của các nghệ nhân Chính xác hóa các kiến thức đã Trung Quốc. hình thành cho học sinh. C. Hoạt động luyện tập a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về các triều đại phong kiến TQ mà các em đã được tìm hiểu. b. Nội dung c. Sản phẩm d. Tổ chức hoạt động 1. Tại sao nói thời Đường là thời kì thịnh vượng của chế độ phong kiến Trung Quốc? * HS trả lời * GV chốt: - Chính trị: + Chế độ quân chủ chuyên chế đạt đến đỉnh cao. + Đối ngoại: Mở các cuộc chiến tranh đi xâm lăng, mở rộng lãnh thổ. - Về kinh tế: + Nông nghiệp: chính sách quân điền (lấy ruộng chia cho nhân dân) + Thủ công nghiệp và thương nghiệp: gốm sứ, tơ lụa, luyện kim. - Về văn hóa: + Thơ Đường để lại khối lượng tác phẩm khá đồ sộ (gần 50 nghìn bài), đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật làm thơ và có ảnh hưởng lớn tới nền văn học của nhiều nước khác - Tôn giáo: Nho giáo và Phật giáo phát triển hài hòa => Lãnh thổ được mở rộng, đất nước giàu mạnh, phát triển. 2. Kinh tế thời Minh – Thanh có điểm gì mới so với thời Đường? * HS trả lời * GV chốt: Kinh tế thời Minh – Thanh có điểm mới so với thời Đường: - Đầu thế kỷ XVI, quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa đã xuất hiện trong các ngành nông nghiệp, thủ công nghiệp, thương nghiệp. GV: Nguyễn Thị Bích Thủy7
8. Giáo án Lịch sử 7 Năm học 2023-2024 - Các thành thị Bắc Kinh, Nam Kinh không chỉ là trung tâm chính trị mà còn là trung tâm kinh tế lớn. - Đến thời Minh – Thanh, thương nghiệp đã phát triển mạnh mẽ và đã có dấu hiệu tách ra khỏi nông nghiệp. - Sự phát triển của công thương nghiệp đã tạo điều kiện cho sự xuất hiện của những mầm mống tư bản chủ nghĩa ở Trung Quốc. 3. Trong những thành tựu văn hóa tiêu biểu của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, em ấn tượng với thành tựu nào nhất? Vì sao? *Hs trả lời *GV chốt: Trong những thành tựu văn hóa tiêu biểu của Trung Quốc từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, em ấn tượng với thành tựu thuốc súng. Vì Thuốc súng ở Trung Quốc chỉ được ứng dụng trong việc chế tạo pháo hoa song ở phương Tây họ đã biến nó thành một phần của đại bác, súng trường – thứ đã giúp họ rất lớn trong công cuộc chinh phục thuộc địa D. Hoạt động vận dụng a. Mục tiêu: Giúp học sinh nắm lại các kiến thức vừa tìm hiểu để vận dụng b. Nội dung: HS trả lời câu hỏi của GV c. Sản phẩm: Bài làm của HS d. Tổ chức hoạt động 4. Liên hệ với lịch sử Việt Nam, em hãy tìm hiểu thêm và chia sẻ: Từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, triều đại phong kiến Trung Quốc nào đã xâm lược Việt Nam? * HS trả lời * GV chốt: Từ thế kỉ VII đến thế kỉ XIX, triều đại phong kiến Trung Quốc nào đã xâm lược Việt Nam: - Nhà Tống xâm lược Đại Cồ Việt năm 981. - Nhà Tống âm lược Đại Việt (1075-1077) - Quân Mông-Nguyên xâm lược Đại Việt (1258- 1288) - Nhà Minh xâm lược Đại Ngu (1406-1407) - Nhà Minh đặt ách cai trị ở nước ta (1407- 1427) - Nhà Thanh xâm lược Đại Việt (1789) GV: Nguyễn Thị Bích Thủy8